Phong Tục Đám Tang Trong Văn Hóa Người Việt

0

Dẫu biết rằng quy luật “Sinh – lão – bệnh – tử” là điều tất yếu nhưng trong giờ
phút phân ly mãi mãi, con người cũng không tránh khỏi cảm giác đau thương, tiếc
nuối.

Người Việt Nam ta từ xa xưa đã có phong tục ma chay và thờ cúng ông bà, tổ
tiên, đó là cách để con cháu tưởng nhớ và bày tỏ lòng tôn quý đến các bậc sinh
thành. Ngày nay, phong tục đám tang của người Việt vẫn còn được lưu truyền,
gìn giữ như một nét văn hóa đẹp của dân tộc.

Quan Niệm Về Đám Tang Của Người Việt Nam

Trong đám tang của người Việt Nam, người ở lại sẽ luôn bị giằng xé giữa hai tư
tưởng. Một bên cho rằng: cái chết chỉ là kết thúc cuộc sống ở dương thế, người đã
khuất sẽ đi sang một thế giới khác, một miền cực lạc, an nhàn.

Ngược lại, cũng có quan điểm cho rằng: Chết là hết, là kết thúc mọi sự tồn tại trên cõi đời này. Vì vậy, đám tang vừa thể hiện cho sự phân ly, xa cách và cũng là lúc để tiễn đưa người đã khuất đi đến một phương xa.
Cảm giác đau xót, tiếc thương có lẽ là những từ ngữ chính xác nhất để miêu tả về
khung cảnh diễn ra trong buổi tang lễ. Đúng vậy, khi mà chúng ta biết chắc rằng kể
từ giây phút này và cho đến mãi mãi về sau, sẽ không bao giờ được gặp lại người
thân thương đó nữa, nỗi đau đó thật sự rất khó có thể diễn tả bằng lời.

Một Số Tục Lệ Diễn Ra Trong Đám Tang Của Ngươi Việt

Theo quan niệm của dân ta, người khuất cũng sinh hoạt, cũng cần có tài sản, tiền
bạc để tiêu như khi còn sống.

Vì vậy, người thân cũng sẽ chuẩn bị quần áo, gương lược cũng như đốt theo thêm nhiều tiền giấy, vàng mã để người khuất được đầy đủ, không lo thiếu thốn về mặt vật chất. Việc làm này sẽ được lặp lại nhiều lần trong
năm, vào ngày giỗ, ngày lễ, Tết…

Lễ mộc đục và lễ phạn hàm trong tang lễ của người Việt

Lễ mộc đục (tắm gội sạch sẽ cho người mất) và lễ phạn hàm (bỏ một ít gạo nếp
cùng ba đồng tiền thay cho bữa ăn và lệ phí đi đò) sẽ được diễn ra trước lúc khâm
niệm.

Mỗi một công tác đều được chuẩn bị tươm tất và cẩn thận nhất, thể hiện cho
tấm lòng của người con sống dành cho người mất trong những giờ phút cuối cùng
còn nhìn thấy mặt.

Lễ đưa tang trong đám tang của người Việt

Trên đường đưa quan tài đến nơi yên nghỉ, người dân cũng làm lễ cúng thần trông
coi những ngả đường để xin phép được đưa tang, đồng thời rắc các thỏi vàng giấy
cho ma quỷ không quấy nhiễu.

Đến nơi, cũng phải làm lễ xin phép Thổ thần cho người nhà được nhập cư tại mảnh đất đó.

Lễ hạ quan

Sau khi hạ quan và hoàn thành chôn cất, người ta sẽ đặt trên mộ một bát cơm, đôi
đũa, quả trứng và có thể có thêm mớ bùi nhùi. Đây là nghi thức chúc tụng cho
người khuất có được cuộc sống mới tốt đẹp.

Những Điều Cần Lưu Ý Trong Đám Tang Của Người Việt

Màu trắng được lựa chọn làm trang phục cũng như khăn tang cho những người
thân. Bởi theo quan điểm của người xưa, đây là màu sắc không may mắn, thể hiện
cho sự mất mát, đau thương. Người ngoài nhìn vào có thể biết gia đình đang có
chuyện buồn.
Một tang lễ được coi là trọn vẹn nếu có đông đủ người thân trong gia đình, họ
hàng, bạn bè đến dự. Bởi trong cuộc sống, không có gì trân quý bằng tình cảm, tấm
lòng của con người dành cho con người.

Trên đoạn đường cuối cùng của cuộc đời, nếu được những người thân yêu đưa tiễn thì cũng có thể an tâm ra đi thanh thản. Nhân dân ta từ xưa đã có lối sống cộng đồng với truyền thống tương thân, tương ái.

Vì vậy, khi một gia đình có người mất, bà con xóm giềng thường quây quần tụ tập để phụ giúp người nhà lo việc hậu sự. Trong nỗi đau xé lòng khi vừa mất đi người thân, gia đình thường không có tâm trạng để chuẩn bị cho tang lễ được chu toàn, lúc này bà con xung quanh sẽ là chỗ dựa đáng tin tưởng nhất.

Tang Lễ Là Một Trong Những Nghi Thức Quan Trọng

Không ai biết được liệu rằng còn có một thế giới khác dành riêng cho người thân
của chúng ta khi họ rời xa dương thế hay không, nhưng con người vẫn luôn tin
tưởng và hy vọng về những điều tốt đẹp hơn sẽ đến với người thân của họ.

Tang lễ chính là buổi lễ cuối cùng của một kiếp người, là giờ phút chia ly mà sẽ không bao giờ còn gặp lại.

Dù cuộc sống có nhiều đổi thay, có những tập quán đã dần được xóa bỏ nhưng tục
ma chay vẫn luôn được gìn giữ và duy trì cho đến tận ngày nay. Đó không chỉ đơn
thuần là một nghi thức mà dường như đã trở thành một nét văn hóa lâu đời của
người Việt.

Và dù xã hội về sau có vận động, phát triển thế nào đi chăng nữa thì phong tục đám tang của người Việt chắc hẳn vẫn sẽ còn tồn tại mãi, bởi khoảnh khắc chia ly, tiễn biệt người thân vẫn luôn đáng được trân trọng.

Tham khảo thêm:

Sự Khác Biệt Về Tang Lễ Của Các Vùng Miền Tại Việt Nam

Comments
Loading...